SNOHOMISH, Wash. – Tatlong linggo na ang nakalipas nang tumaas ang tubig ng Snohomish River, at nasaksihan ng mga pamilya sa Three Rivers mobile home park kung paano ito bumaha sa kanilang mga tahanan. Ang Three Rivers ay isang komunidad na binubuo ng mga trailer homes o ‘bahay-kubo,’ karaniwang matatagpuan sa mga lugar na abot-kaya para sa mga manggagawa.
Si Rosa, isang ina ng tatlong anak, ay nawalan ng halos lahat ng kanyang mga gamit sa baha. Itinuro niya ang marka ng tubig sa pader ng kanyang Recreational Vehicle (RV) noong Martes, at naalala kung gaano kataas ang naabot ng tubig. Nabasa ang kanyang mga damit, kasangkapan, at mga alaala. Ang RV, na parang malaking bahay na may gulong, ay madalas na ginagamit ng mga naglalakbay o ng mga naghahanap ng mas murang tirahan.
“Nakaramdam ako ng hiya dahil hindi ko madalas ginagawa iyon,” sabi niya, tumutukoy sa paghingi ng tulong. “Pero ngayon, kailangan ko na… noong may trabaho ang asawa ko, kami ang sumuporta sa lahat dito.” Maraming Pilipino ang nagtatrabaho sa construction o landscaping, kaya’t kapag nawalan ng trabaho, mahalaga ang suporta mula sa pamilya at komunidad.
Bago pa man umabot ang tubig sa mga tahanan, nakipag-ugnayan ang Snohomish County sa Refugee & Immigrant Services Northwest (RISNW) upang humingi ng tulong sa paglikas sa mga residente. Ang RISNW ay isang organisasyon na tumutulong sa mga refugee at imigrante, at madalas silang tumutugon sa ganitong mga sitwasyon.
Sinabi ni Van Kuno, executive director ng RISNW, na mayroong humigit-kumulang 80 residente sa park, karamihan ay nagsasalita ng Espanyol. Agad na nagpunta ang organisasyon sa bawat pintuan upang ilipat ang mga pamilya sa ligtas na lugar. Isinalin nila ang mga anunsyo mula sa Ingles patungong Espanyol, at nagsagawa ng isang pagpupulong para sa mga residente upang magbigay ng impormasyon at babala tungkol sa paglikas. Mahalaga ang pagiging maingat at pagsunod sa mga utos ng mga awtoridad, lalo na sa mga ganitong emergency.
Nang lumaki ang baha, kinailangang lumikas ang mga pamilya sa isang temporary shelter sa Monroe. Mula roon, limang pamilya mula sa Three Rivers ang inilipat sa isang pansamantalang shelter sa isang extended-stay hotel sa Mukilteo, sa tulong ng RISNW. Ang extended-stay hotel ay nag-aalok ng mga pasilidad na parang bahay, tulad ng kusina, upang maging mas komportable ang mga panauhin.
Sinabi ni Kuno na bumalik ang mga staff kinabukasan dala ang pagkain at iba pang suporta, upang alamin ang kalagayan ng mga pamilyang nawalan ng halos lahat. Ang pagiging maalaga sa kapwa ay mahalagang bahagi ng kultura ng mga Pilipino.
“Wala kang mapuntahan, walang babalikan, lahat ay nawala – at bigla kang nalantad sa immigration,” sabi ni Kuno. Idinagdag niya na nagbigay sila ng mga pamaskong handaan para sa mga pamilya, at anumang iba pang tulong sa pamamagitan ng mga donasyon. Madalas na nahihirapan ang mga refugee at imigrante dahil sa mga isyu sa dokumento, kaya’t mahalaga ang suporta.
Sa ngayon, sinusubukan ni Rosa at ng kanyang mga anak na makapag-adjust sa buhay malayo sa kanilang tahanan. Sinabi niya na gusto niya ang pamumuhay sa park, kahit may mga hamon, dahil iyon ang abot-kaya ng kanilang pamilya. Ang pagiging matatag at pagtanggap sa kung ano ang mayroon ay mahalaga sa maraming Pilipino.
Sinabi ni Kuno na ang susunod na hakbang ay ang paghahanap ng permanenteng pabahay para sa mga pamilya tulad ni Rosa, habang patuloy na sinisiguro sa kanila na hindi sila iiwan sa prosesong ito.
“Hindi namin kayo iiwan,” sabi ni Kuno kay Rosa. “Sasamahan nila kayo sa lahat ng oras, hanggang sa matiyak naming kayo ay ligtas.” Ang pagiging maaasahan at pagtulong sa kapwa ay mahalaga sa mga Pilipino.
Inihayag ni Kuno na nangangailangan ng tulong ang RISNW sa mga donasyon ng damit para sa taglamig at kagamitan sa kusina. Maaaring ihatid ang mga donasyon sa kanilang punong tanggapan sa Everett Community College, sa Rainier Hall, Room 228, 2000 Tower Street.
Para matulungan ang pamilya ni Rosa, maaari kayong mag-donate sa kanilang fundraiser [link to fundraiser]. Maaari din kayong mag-donate pinansyal sa Refugee & Immigrant Services Northwest [link to RISNW donation page].
ibahagi sa twitter: Pamilya Pilipino Nalugmok sa Baha sa Three Rivers Washington Tulong Pinaghahanap